Blog strona 213




                                               

Strzałka czasu

Strzałka czasu – oznacza kierunek upływu czasu. Pojęcie wprowadzone i spopularyzowane przez brytyjskiego astrofizyka Arthura Eddingtona w 1927 roku, autora książki "The Nature of the Physical World", która została opublikowana rok później. Czas u ...

                                               

Terminator (astronomia)

Terminator – linia pomiędzy oświetloną a nieoświetloną stroną ciała niebieskiego. Definiowany jest jako zbiór punktów na powierzchni ciała niebieskiego, w których padające promienie świetlne są styczne do tej powierzchni. Linia ta pozwala rozróżn ...

                                               

Transksiężycowa transmisja laserowa

Będący w toku eksperyment transksiężycowej transmisji laserowej służy pomiarom odległości pomiędzy Ziemią a Księżycem, przy pomocy transmisji laserowej. Lasery na Ziemi są kierowane ku retroreflektorom, umieszczonym na powierzchni Księżyca przez ...

                                               

Twierdzenie o osobliwościach

Twierdzenie o osobliwościach – grupa różnych stwierdzeń dotyczących osobliwości, w tym kosmologicznych. W pierwotnej wersji twierdzenie to dowodziło istnienia czarnych dziur. Nie jest możliwe takie zwiększenie momentu pędu czarnej dziury, by znik ...

                                               

Urania (muza)

Urania – muza astronomii. Uchodziła za córkę boga Zeusa i tytanidy Mnemosyne oraz za siostrę: Erato, Euterpe, Kalliope, Klio, Melpomene, Polihymnii, Talii, Terpsychory. Według niektórych źródeł miała synów Linosa z Amfimarosem i Hymena. Była jedn ...

                                               

Zmienna prędkość światła

Zmienna prędkość światła – koncepcja, zgodnie z którą prędkość światła w próżni oznaczana jako c, może nie być stała. W większości przypadków w fizyce materii skondensowanej, kiedy światło przechodzi przez ośrodek, jego prędkość fazowa jest mniej ...

                                               

Zwrotnik

Zwrotnik – równoleżnik ziemski, nad którym Słońce "zawraca” w swym pozornym rocznym ruchu po niebie. Jedynie w obszarze między zwrotnikami Słońce można obserwować w zenicie. Szerokość geograficzna zwrotników jest definiowana przez nachylenie ekli ...

                                               

Zwrotnik Koziorożca

Zwrotnik Koziorożca – to równoleżnik znajdujący się na południowej półkuli Ziemi, wyznaczający najdalej na południe wysunięte miejsce, nad którym Słońce może znajdować się w zenicie. Dzieje się tak w czasie przesilenia grudniowego, kiedy półkula ...

                                               

Zwrotnik Raka

Zwrotnik Raka – równoleżnik znajdujący się na północnej półkuli Ziemi, wyznaczający najdalej na północ wysunięte miejsce, nad którym Słońce może znajdować się w zenicie. Dzieje się tak w czasie przesilenia czerwcowego, kiedy półkula północna jest ...

                                               

Chemia

Chemia ία chēmía, χυμεία chymeía "rozpuszczanie, stapianie") – nauka przyrodnicza badająca naturę i właściwości substancji, a zwłaszcza przemiany zachodzące pomiędzy nimi. Współcześnie wiadomo, że przemiany substancji wynikają z praw, według któr ...

                                               

Międzynarodowy Rok Chemii

Międzynarodowy Rok Chemii 2011, IYC 2011 – rok proklamowany 63. rezolucją Zgromadzenia Ogólnego Narodów Zjednoczonych 19 grudnia 2008 roku. Koordynatorami obchodów są: UNESCO oraz Międzynarodowa Unia Chemii Czystej i Stosowanej, zaś hasłem: Chemi ...

                                               

Cząsteczka

Cząsteczka, molekuła – neutralna elektrycznie grupa dwóch lub więcej atomów utrzymywanych razem kowalencyjnym wiązaniem chemicznym. Cząsteczki różnią się od innych cząstek chemicznych np. jonów brakiem ładunku elektrycznego – jednak w fizyce kwan ...

                                               

Domieszka

Domieszka – jon lub atom obcej substancji wprowadzany do sieci krystalicznej ciała stałego w celu zmiany własności fizycznych bądź chemicznych w procesie zwanym domieszkowaniem. Proces domieszkowania można przeprowadzać podczas tworzenia substanc ...

                                               

Gaz obojętny

Gaz obojętny – gaz, który jest obojętny chemicznie i w warunkach danej reakcji chemicznej nie uczestniczy w jej przebiegu. Zwykle do gazów obojętnych zalicza się azot, dwutlenek węgla i gazy szlachetne. Wiele reakcji chemicznych wymaga przeprowad ...

                                               

Hydroliza kwasowa

Hydroliza kwasowa – w chemii organicznej, kwaśna hydroliza jest procesem, w którym kwas protonowy jest katalizatorem rozszczepianie wiązania chemicznego poprzez reakcję podstawienia nukleofilowego z dodatkiem cząsteczek wody. Na przykład przy kon ...

                                               

Izoelektronowość

Izoelektronowość – cecha dwóch lub więcej indywiduów chemicznych polegająca na posiadaniu takiej samej liczby elektronów walencyjnych oraz takiej samej budowy cząsteczek. Związki izoelektronowe mogą być zbudowane z różnych atomów, ale ich liczba ...

                                               

Konstytucja (chemia)

Konstytucja cząsteczek chemicznych jest definiowana przez liczbę i rodzaj atomów oraz liczbę i rodzaj wiązań chemicznych, które je z sobą łączą. Związki chemiczne posiadające tę samą liczbę i rodzaj atomów, ale inaczej połączonych nie mają tej sa ...

                                               

Medal Garvana-Olina

Medal Garvana-Olina – nagroda przyznawana corocznie przez American Chemical Society dla kobiety, która wniosła wyróżniający wkład w rozwój chemii.

                                               

Międzynarodowa Olimpiada Chemiczna

Międzynarodowa Olimpiada Chemiczna – coroczny międzynarodowy konkurs chemiczny, organizowany od 1968. Jest to jedna z międzynarodowych olimpiad naukowych. Pierwsze zawody odbyły się w Pradze w Czechosłowacji w 1968 z inicjatywy Czechosłowacji, Po ...

                                               

Nano-FTIR

nano-FTIR – nanospektroskopia w podczerwieni z transformatą Fouriera – technika spektroskopii w podczerwieni umożliwiająca chemiczną i strukturalną charakteryzację takich materiałów jak: ciała stałe i półprzewodniki, materiały kompozytowe, organi ...

                                               

Oddziaływanie

Oddziaływanie − rodzaj działania, które występuje, gdy dwa lub więcej obiektów ma na siebie jakiś wpływ. Różne nauki używają słowa oddziaływanie do różnych celów.

                                               

Olimpiada Chemiczna

Olimpiada Chemiczna – przedmiotowa olimpiada szkolna z zakresu chemii, organizowana od 1954. Działa pod patronatem Polskiego Towarzystwa Chemicznego oraz Ministerstwa Edukacji Narodowej. Olimpiada skierowana jest przede wszystkim do uczniów szkół ...

                                               

Płomień

Płomień – zjawisko spalania gazu, w którym zachodzą reakcje rozkładu i spalania. Paliwem w płomieniu jest zawsze gaz. Płomień nad cieczą występuje wskutek parowania tej cieczy, zaś płomień nad palącym się ciałem stałym świadczy o wydzielaniu się ...

                                               

Podobieństwo chemiczne

Podobieństwo chemiczne – pojęcie stosowane głównie w chemioinformatyce, oznaczające podobieństwo pierwiastków chemicznych i cząsteczek związków chemicznych w kontekście ich relacji struktury do właściwości. Dwa związki lub pierwiastki uznaje się ...

                                               

Medal Priestleya

Medal Priestleya – wyróżnienie nadawane przez American Chemical Society za wybitne osiągnięcia w dziedzinie chemii. Nagroda została ustanowiona w 1922 roku. Jej patronem jest Joseph Priestley, odkrywca m. in. tlenu.

                                               

Promień atomowy

Promień atomowy – umowna odległość najdalej położonych elektronów występujących w danym atomie od jądra tego atomu, ustalana teoretycznie dla atomów uczestniczących w hipotetycznych wiązaniach chemicznych. Promienie atomowe są w odróżnieniu od rz ...

                                               

Promień atomu Bohra

Promień atomu Bohra – teoretycznie obliczony, promień orbity, na której znajduje się elektron na pojedynczym atomie wodoru, w stanie podstawowym, w całkowitej próżni. Promień ten wynosi 5.2917721092 10 −11 m. Powłoce tej odpowiada energia elektro ...

                                               

Sita molekularne

Sita molekularne – materiały nanoporowate, o ściśle określonym, wąskim zakresie rozmiarów porów, które posiadają zdolność selektywnego adsorbowania cząsteczek związków chemicznych. Każdy rodzaj sit molekularnych posiada różną wielkość porów oraz ...

                                               

Sykatywa

Sykatywa, suszka – materiał przyspieszający schnięcie farb olejnych. Jako sykatywy używa się najczęściej soli kwasów pochodzących z kalafonii z metalami o zmiennym stopniu utlenienia. Biorą one udział w naturalnej polimeryzacji rodnikowej, która ...

                                               

Synergizm (chemia)

Synergizm – zjawisko wzajemnego wzmocnienia działania kilku substancji, gdy występują one razem w danym środowisku. Synergetyczne układy ekstrakcyjne stosowane są w praktyce do rozdziału różnych mieszanin i/lub selektywnego wydzielania ich składn ...

                                               

Wysalanie

Wysalanie – zmniejszenie rozpuszczalności substancji rozproszonej w roztworze na skutek dodania elektrolitu ulegającego w danym rozpuszczalniku dysocjacji. Zjawisko to polega na solwatacji kationów i anionów dodanego elektrolitu przez cząstki pol ...

                                               

Zwykła materia

Zwykła materia – rodzaj materii barionowej, materia zbudowana z atomów pierwiastków chemicznych lub ich jonów, stanowiąca, jak się szacuje na podstawie analiz astrofizycznych, ok. 4.9% gęstości masy-energii Wszechświata. Atomy i jony składają się ...

                                               

Fizyka

Fizyka – nauka przyrodnicza, zajmująca się badaniem najbardziej fundamentalnych i uniwersalnych właściwości oraz przemian materii i energii, a także oddziaływań między nimi. Do opisu zjawisk fizycznych fizycy używają wielkości fizycznych, wyrażon ...

                                               

Agrofizyka

Agrofizyka – nauka z pogranicza agronomii i fizyki, której obiektami badawczymi są elementy agroekosystemu, badane i opisywane metodami nauk ścisłych – w szczególności fizyki. Ze względu na metodę i obiekt badawczy związek agrofizyki z biofizyką ...

                                               

Ciało (fizyka)

Ciało – termin z zakresu fizyki i innych dziedzin nauki, oznaczający zbiór cząstek o niezerowej masie spoczynkowej, traktowany jest jako całość. W odróżnieniu od ciała fizycznego posiadającego niezerową masę spoczynkową, zbiór cząstek o masie spo ...

                                               

Cząstka

Cząstka – niewielki fragment materii, w znaczeniu potocznym zwykle ma kształt podobny do sfery. W naukach przyrodniczych słowo cząstka zazwyczaj dotyczy obiektów o rozmiarze podobnym lub mniejszym niż rozmiar atomu. W fizyce oraz chemii słowa czą ...

                                               

Detekcja

Detekcja: demodulacja – proces odwrotny do modulacji, w wyniku którego z przebiegu zmodulowanego otrzymuje się przebieg modulujący. wykrywanie zdarzeń, np. wykrywanie ruchu obiektów, cząstek elementarnych wykrywanie dowolnych sygnałów, np. elektr ...

                                               

Ekonofizyka

Ekonofizyka – inter- i multi-dyscyplinarne podejście zajmujące się zastosowaniem metod fizyki statystycznej w szeroko-rozumianych naukach ekonomicznych. Wykorzystywane są tutaj koncepcje i metody fizyki takie jak np.: teoria macierzy przypadkowyc ...

                                               

Encyklopedia fizyki współczesnej

Encyklopedia zawiera wiedzę ogólną na poziomie szkoły średniej z okresu PRLu i wydana została jako uzupełnienie trzytomowej Encyklopedii Fizyki wydanej przez Państwowe Wydawnictwo Naukowe kilka lat wcześniej. Pomysł na wydanie jej pojawił się w 1 ...

                                               

Fizyka chemiczna

Fizyka chemiczna – dział fizyki, który zajmuje się badaniem fizycznych aspektów zjawisk chemicznych. Tradycyjnie do fizyki chemicznej zalicza się spektroskopię, niektóre aspekty mechaniki kwantowej oraz elementy fizyki ciała stałego i fizyki rozt ...

                                               

Fizyka gleby

Fizyka gleby – nauka zajmująca się badaniem fizycznych właściwości i procesów zachodzących w glebie. Fizyka gleby jest działem gleboznawstwa i zajmuje się składnikami gleby – fazą stałą składnikami mineralnymi i organicznymi, fazą ciekłą roztwore ...

                                               

Fizyka klasyczna

Fizyka klasyczna – określenie wszystkich gałęzi fizyki, które w swych badaniach z rozmaitych względów nie uwzględniają efektów kwantowych. Obejmuje między innymi: mechanika klasyczna w tym statyka i dynamika elektrodynamika klasyczna hydrodynamik ...

                                               

Fizyka komputerowa

Fizyka komputerowa – dział nauk ścisłych zajmujący się zastosowaniem komputerów i ich możliwości w badaniach fizycznych. Przedmiot jej zainteresowań można z grubsza podzielić na dwie odrębne części: doświadczalną fizykę komputerową, która zajmuje ...

                                               

Fizyka medyczna

Fizyka medyczna – dział fizyki wykorzystujący pojęcia, teorie i metody fizyczne w zastosowaniach medycznych.

                                               

Fizyka molekularna

Fizyka molekularna – dział fizyki zajmujący się badaniem i wyjaśnianiem struktury i własności fizycznych cząsteczek, natury wiązań chemicznych oraz ich funkcji i roli w układach fizycznych, chemicznych i biologicznych. W doświadczalnej fizyce mol ...

                                               

Fizykalizm

Fizykalizm – teoria filozoficzna, według której wszystkie terminy sprowadzają się do terminów fizyki. Nie zaprzecza ona, że w świecie istnieje wiele zjawisk, które po zbyt pobieżnej analizie mogą wyglądać na niefizyczne, ale wszystkie one okazują ...

                                               

Ośrodek jednorodny

Jednorodność – wykazywanie jednakowych właściwości w każdym małym obszarze objętości danej substancji w skali makroskopowej. Ciała substancje, przedmioty jednorodne wykazują jednakowe właściwości bez względu na punkt ciała, w którym dana właściwo ...

                                               

Materia (fizyka)

Ogólna teoria względności wprowadza grawitację jako obserwowany efekt krzywizny czasoprzestrzeni. Jedną z konsekwencji jest fakt, że układu obiektów o niezerowej objętości nie można traktować jak jeden obiekt fizyczny chyba że w przybliżeniu, lub ...

                                               

Metacybernetyka

Metacybernetyka – nauka interdyscyplinarna powstała poprzez syntezę cybernetyki i fizyki. Stanowi ona syntezę tradycyjnej i cybernetycznej teorii związków przyczynowych. W tradycyjnej fizykalnej teorii związków przyczynowych zakłada się, że nastę ...

                                               

Międzynarodowy Rok Fizyki 2005

Międzynarodowy Rok Fizyki 2005) – rok 2005 uchwalony rezolucją przez Zgromadzenie Ogólne ONZ, z końcowym statusem Światowego Roku Fizyki).