Blog strona 281




                                               

Krótki kurs historii WKP(b)

Historia Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii. Krótki kurs.: Краткий курс) – publikacja propagandowa będąca oficjalną wykładnią historii Wszechzwiązkowej Komunistycznej Partii). Praca przedstawia historię sowieckiej partii komunistycznej według ...

                                               

Księża pokoju

Księża pokoju – ruch węgierskich duchownych katolickich współpracujących z rządem komunistycznym. Zainicjowany został przez ks. Miklósa Beresztóczyego i o. Richárda Horvátha utworzeniem 1 sierpnia 1950 roku Komitetu Kapłanów Katolickich dla Pokoj ...

                                               

Łysenkizm

Łysenkizm – ogół teorii i poglądów, których autorem był Trofim Łysenko. Istotą łysenkizmu było zaprzeczenie istnienia genów i uznanie dziedzicznej zmienności środowiskowej za główny czynnik przystosowawczy. Przez zwolenników łysenkizm określany b ...

                                               

Trofim Łysenko

Trofim Denisowicz Łysenko – radziecki agrobiolog i agronom, twórca pseudonaukowej teorii "łysenkizmu”. Od 1935 członek Ogólnozwiązkowej Akademii Nauk Rolniczych im. W.I. Lenina i dwukrotnie jej prezes, od 1939 członek Akademii Nauk ZSRR, członek ...

                                               

Gieorgij Malenkow

Gieorgij Maksimilianowicz Malenkow, ros. Георгий Максимилианович Маленков – rosyjski polityk komunistyczny, działacz państwowy ZSRR, wysoki funkcjonariusz WKP/KPZR. Jeden z najbliższych współpracowników Józefa Stalina, a po jego śmierci przez nie ...

                                               

Marryzm

Marryzm – pseudonaukowa teoria, stworzona przez Nikołaja Jakowlewicza Marra w latach 1920–1926. Zgodnie z podstawowymi zasadami marryzmu: języki świata powstały na drodze monogenetycznej, czynnikiem ewolucji języka była przede wszystkim zmiana fo ...

                                               

Zoltán Meszlényi

Po uzyskaniu matury w gimnazjum OO Benedyktynów w Ostrzyhomiu, jego opiekun, Kolos Vaszary, posłał go Rzymu. Studia teologiczne ukończył w Rzymie w Collegium Germanici-Hungaricum. Święcenia kapłańskie przyjął w dniu 28 października 1915. Po powro ...

                                               

Miejsce Pamięci Narodowej Berlin-Hohenschönhausen

Miejsce pamięci Berlin-Hohenschönhausen jest muzeum otwartym w 1994 w budynku b. głównego więzienia Ministerstwa Bezpieczeństwa Państwowego NRD popularnie nazywane Stasi, które znajduje się przy Genslerstrasse 66 w byłej dzielnicy Berlina Hohensc ...

                                               

Wiaczesław Mienżynski

Wiaczesław Rudolfowicz Mienżynski – wysoki funkcjonariusz sowieckiej policji politycznej i bezpieczeństwa, zastępca szefa CzeKa Feliksa Dzierżyńskiego, szef Zjednoczonego Państwowego Zarządu Politycznego OGPU w latach 1926–1934. Z pochodzenia Pol ...

                                               

József Mindszenty

József Mindszenty, właśc. József Pehm – węgierski duchowny rzymskokatolicki, kardynał, prymas Węgier w latach 1945–1974, Sługa Boży Kościoła katolickiego.

                                               

Aleksandr Mironow

Aleksandr Nikołajewicz Mironow - pułkownik NKWD, naczelnik wewnętrznego więzienia NKWD-MGB ZSRR, zbrodniarz stalinowski. Syn parobka, skończył 2-letnią szkołę wiejską we wsi Kubinskoje w guberni wołogodzkiej. Początkowo był pracownikiem fizycznym ...

                                               

Wiaczesław Mołotow

Wiaczesław Michajłowicz Mołotow, właściwie Wiaczesław Michajłowicz Skriabin – rosyjski działacz komunistyczny, polityk radziecki.

                                               

Pawlik Morozow

Pawlik Morozow Морозов), ur. 14 listopada 1918, zm. 3 września 1932) – chłopiec, który po swojej śmierci został przez stalinowską propagandę wykreowany na patrona ruchu pionierskiego i wzór do naśladowania dla dzieci w ZSRR.

                                               

Muzeum Józefa Stalina w Gori

Państwowe Muzeum Józefa Stalina - gruzińskie muzeum poświęcone życiu radzieckiego przywódcy, z pochodzenia Gruzina, Józefa Stalina. Zlokalizowane jest w jego rodzinnej miejscowości Gori przy al. Stalina 32. Zostało otworzone 10 listopada 1937 r. ...

                                               

Muzeum Stasi w Berlinie

Muzeum Stasi, znane również jako Miejsce Badań i Pamięci Normannenstraße jest centrum badań i pamięci o systemie politycznym byłej NRD. Znajduje się w dzielnicy Berlina - Lichtenberg, w byłej siedzibie Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego Stas ...

                                               

Iwan Nagorny

Iwan Grigorjewicz Nagorny, Iwan Hryhorowycz Nahorny był funkcjonariuszem radzieckich służb specjalnych i katem w stopniu starszego porucznika bezpieczeństwa państwowego.

                                               

Aleksiej Nasiedkin

Aleksiej Aleksiejewicz Nasiedkin – funkcjonariusz radzieckich służb specjalnych, ludowy komisarz spraw wewnętrznych Białoruskiej SRR.

                                               

Aleksiej Nazarow

Pracował jako cieśla, 1923-1924 był sekretarzem komórki Komsomołu w cegielni k. Rybińska, w 1924 został członkiem RKPb i potem sekretarzem komórki partyjnej w fabryce papieru w Rybińsku, następnie kierował działem życia partyjnego lokalnej rybińs ...

                                               

Aleksandr Nogtiew

Skończył szkołę marynarki, podczas I wojny światowej służył we Flocie Bałtyckiej, w 1917 był pomocnikiem kapitana na wołżańskim parowcu "Aleksander Newski". W 1918 został członkiem partii bolszewickiej RKPb, w sierpniu 1918 podczas wojny domowej ...

                                               

Norilskstroj

Norilskstroj, Норильстрой - podmiot gospodarczy zarządzany przez radziecką NKWD w celu budowy i eksploatacji na Półwyspie Tajmyr, około 1500 km od Krasnojarska, kompleksu górniczo-metalurgicznego. Powstał decyzją Rady Komisarzy Ludowych ZSRR z dn ...

                                               

O kulcie jednostki i jego następstwach

O kulcie jednostki i jego następstwach – tajny referat wygłoszony 24 i 25 lutego 1956 na zamkniętym posiedzeniu XX Zjazdu KPZR przez Nikitę Chruszczowa, sekretarza generalnego KPZR, przywódcę ZSRR i następcę Józefa Stalina.

                                               

Operacja "Soczewica”

Operacja "Soczewica” – operacja przeprowadzona w celu deportacji Czeczenów i Inguszy z terytorium Czeczeńsko-Inguskiej ASRR do Azji Środkowej i Kazachstanu.

                                               

Operacja Północ

Operacja Północ – kryptonim operacji przeprowadzonej przez Ministerstwo Bezpieczeństwa Państwowego ZSRR, dotyczącej masowych deportacji na Syberię Świadków Jehowy oraz członków ich rodzin mieszkających na terenie ZSRR, która rozpoczęła się w nocy ...

                                               

Operacja Wiosna

Operacja Wiosna – akcja masowych wysiedleń ludności z terytorium całej Litewskiej SRR, przeprowadzona w dniach 22–23 maja 1948 roku. Podstawą prawną dla Operacji Wiosna było postanowienie № 417 Rady Ministrów ZSRR z dnia 21 lutego 1948. Oficjalni ...

                                               

Petyr Panczewski

Petyr Pawłow Panczewski – bułgarski i sowiecki wojskowy, generał-major wojsk inżynieryjnych Armii Czerwonej, generał armii bułgarskiej, minister obrony Ludowej Republiki Bułgarii. Ukończył szkołę pedagogiczną w Łomie, brał udział w powstaniu wrze ...

                                               

Gábor Péter

Gábor Péter, właśc. Benjamin Eisenberger, – węgierski działacz komunistyczny żydowskiego pochodzenia, szef tajnej policji politycznej w latach 1945–1952 odpowiedzialnej za okrutne prześladowania, represje wobec społeczeństwa węgierskiego i czystk ...

                                               

Plac Stalina

Stargard – Plac Wolności Plac Defilad w Warszawie – nazwa planowana Nowa Huta – Plac Centralny Poznań – Plac Mickiewicza Częstochowa – Plac Biegańskiego Lublin – Plac Litewski

                                               

Aleksandr Poskriobyszew

Aleksandr Nikołajewicz Poskriobyszew - członek partii bolszewickiej od 1917 roku, sprawował wysokie stanowiska partyjne, m.in. w Swierdłowsku i Ufie. Prawdopodobnie brał udział w wymordowaniu rodziny carskiej. Od marca 1922 był asystentem sekreta ...

                                               

Władimir Potiomkin

Władimir Potiomkin, radziecki dyplomata i historyk, poseł w Atenach, Rzymie, Paryżu. W latach 1937-1940 zastępca ludowego komisarza spraw zagranicznych ZSRR, następnie ludowy komisarz oświaty Rosyjskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radz ...

                                               

Powstanie norylskie

Powstanie norylskie – bunt więźniów łagru w Norylsku latem 1953. W okolicach Norylska działały co najmniej dwa łagry, których więźniowie pracowali w kombinacie niklowym: Norylski Obóz Poprawczy akronim rosyjski: Norilłag – liczba więźniów tego ob ...

                                               

Powstanie węgierskie 1956

Powstanie węgierskie 1956, nazywane dziś często rewolucją 1956 – zbrojne wystąpienie ludności węgierskiej, które wybuchło 23 października 1956 i trwało do 10 listopada 1956, kiedy to zostało ostatecznie stłumione przez zbrojną interwencję Armii R ...

                                               

Powstanie więźniów w Kengirze

W powstaniu uczestniczyło ponad 8 tysięcy więźniów. Aktywną rolę odegrali Ukraińcy, w tym wielu członków UPA, którzy stanowili ponad połowę powstańców oraz powstańcy zesłani z państw nadbałtyckich. Za przywódców powstania uważa się żołnierzy UPA ...

                                               

Praca przymusowa Niemców w Związku Radzieckim

Praca przymusowa Niemców w Związku Radzieckim była częścią reparacji wojennych, jakich Związek Radziecki domagał się ze strony III Rzeszy po zakończeniu II wojny światowej. Szacunku radzieckich strat spowodowanych wojną dokonała powołana w lipcu ...

                                               

Iwan Proskurow

Iwan Josifowicz Proskurow, ros. Иван Иосифович Проскуров – Ukrainiec, radziecki dowódca wojskowy, generał porucznik lotnictwa, szef Razwiedupru – wywiadu Armii Czerwonej, deputowany do Rady Najwyższej ZSRR 1. kadencji, Bohater Związku Radzieckiego.

                                               

Pseudosobór lwowski

Pseudosobór lwowski – nieuznany przez Stolicę Apostolską, zwołany przez stalinowskie władze ZSRR po aresztowaniu wszystkich biskupów i 1/3 kapłanów ukraińskiej Cerkwi greckokatolickiej – niekanoniczny sobór zwolenników likwidacji Cerkwi greckokat ...

                                               

Publiczne propagowanie faszystowskiego lub innego totalitarnego ustroju państwa

Publiczne propagowanie faszystowskiego lub innego totalitarnego ustroju państwa − przestępstwo określone w art. 256 k.k. polegające na publicznym przedstawianiu faszystowskiego lub innego totalitarnego ustroju państwa w zamiarze przekonania do ni ...

                                               

László Rajk

László Rajk – węgierski działacz komunistyczny. Był synem ubogiego szewca, przedstawiciela niemieckiej mniejszości w Siedmiogrodzie Sasów siedmiogrodzkich. W ciężkich warunkach, pracując na swoje utrzymanie, Rajk ukończył średnią szkołę. W 1927 w ...

                                               

Mátyás Rákosi

Mátyás Rákosi, właśc. Mátyás Rosenfeld – węgierski komunista i sekretarz generalny Węgierskiej Partii Robotniczej.

                                               

József Révai

József Révai, właśc. József Lederer – węgierski polityk komunistyczny żydowskiego pochodzenia, minister kultury w latach 1948–1953, jeden z czołowych działaczy Komunistycznej Partii Węgier i polityków okresu stalinizmu na Węgrzech.

                                               

Rozkaz nr 227

Rozkaz nr 227 z 28 lipca 1942 Ludowego Komisarza Obrony Józefa Stalina jest znany również jako rozkaz "Ani kroku wstecz!”. Został wydany jako następstwo klęsk i dezercji z Armii Czerwonej w początkowym okresie wielkiej wojny ojczyźnianej oraz w o ...

                                               

Rozkaz nr 270

Rozkaz nr 270 z 16 sierpnia 1941 ludowego komisarza obrony Józefa Stalina. Rozkaz nakazywał żołnierzom i komisarzom Armii Czerwonej walczyć z Niemcami do końca pod groźbą śmierci dla nich i kary więzienia dla ich rodzin. Najważniejsze punkty rozk ...

                                               

Nikołaj Ryczkow

Nikołaj Michajłowicz Ryczkow - radziecki polityk, ludowy komisarz/minister sprawiedliwości ZSRR. 1909-1917 uczeń tokarza i tokarz w uralskiej fabryce, 1917-1918 sekretarz komitetu wykonawczego rady delegatów robotniczych i żołnierskich, komisarz ...

                                               

Socjalizm w jednym kraju

Socjalizm w jednym kraju – koncepcja rozwoju komunizmu stworzona w 1925 przez Józefa Stalina i Nikołaja Bucharina zakładająca budowę systemu komunistycznego jedynie w granicach ZSRR.

                                               

Sowieci

Sowieci – określenie dotyczące mieszkańców ZSRR, a przede wszystkim funkcjonariuszy reżimu komunistycznego tego państwa. Określenie to wywodzi się od rosyjskiego słowa sowiet, po polsku "rada”. Nazwę Imperium Rosyjskie po rewolucji październikowe ...

                                               

Sowietyzacja

Sowietyzacja – rada; Sowietskaja Rossija - Rosja Sowiecka, Sowietskij Sojuz – ZSRR, Związek Sowiecki) – narzucenie siłą militarną ustroju sowieckiego: Ukrainie, Azerbejdżanowi, Armenii, Gruzji, Mongolii, następnie okupowanym i anektowanym wschodn ...

                                               

Spisek lekarzy kremlowskich

Spisek lekarzy kremlowskich – jedna z największych prowokacji politycznych w ZSRR o kontekście antysemickim, mająca miejsce w latach 1952-1953, niezakończona wskutek śmierci jednego z głównych jej inspiratorów, Józefa Stalina. Jej głównym celem p ...

                                               

Sprawa leningradzka

Sprawa leningradzka – czystka w partii komunistycznej i administracji ZSRR w Leningradzie i obwodzie leningradzkim w latach 1948–1950 i związane z tym procesy polityczne zakończone wieloma wyrokami śmierci i długoletniego więzienia. 31 sierpnia 1 ...

                                               

Stalinowski proces poetów żydowskich

Stalinowski proces poetów żydowskich – proces i egzekucja trzynastu żydowskich literatów i osób publicznych w ZSRR 12 sierpnia 1952 w moskiewskim więzieniu na Łubiance. Aresztowani w 1948 i 1949 roku byli torturowani i izolowani przez trzy lata, ...

                                               

Stowarzyszenie Artystów Rewolucyjnej Rosji

Stowarzyszenie Artystów Rewolucyjnej Rosji, AChRR – stowarzyszenie rosyjskich artystów działające we wczesnych latach Związku Radzieckiego. Zostało ono założone w roku 1922 a następnie w roku 1928 zmieniono mu nazwę na Stowarzyszenie Artystów Rew ...

                                               

Michaił Susłow

Michaił Andriejewicz Susłow – działacz Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego i polityk radziecki, dwukrotny Bohater Pracy Socjalistycznej. Sprawował kontrolę nad ideologią partii komunistycznej, propagandą i kulturą. Ukończył studia ekonomic ...